محمد بن عبد الله بن عبيد الله بن محمود
458
تحفه خانى ( فارسى )
نيمگرم بايد اختيار كرد و غذا ماش مقشر و اندك نخود و شيرهء مغز بادام شيرين و استفراغ و تليين طبيعت بحقنه حاره مذكوره سابقا بايد كرد كه در مقاله قولنج مبين شد و يا به اين دوا كه مذكور مىگردد تليين طبيعت بايد كرد سناء مكّى سه مثقال و نيم باديان و باديان رومى نيمكوفته از هريك دو مثقال و قند سفيد هفت مثقال اول بادويه در قدرى آب بايد به آتش معتدل جوشيده و صافى ساخته قند آميخته پنج مثقال معجون خيارشنبر درو حل كرده بوقت صبح بايد اختيار كرد و تا نيم صبر بايد كرد تا عمل دارو آخر شود و بعد از آن شربت از قند هفت مثقال و تخم ريحان شسته يك مثقال و آب به مقدار كفايت شربت كرده بايد آشاميد و غذا هرروزه بزهير بوقت عصر بايد اختيار كرد و غذا نخودآب و شيرهء معصفر بايد داد و گوشت مرغ اگر چنانچه عليل ضعيف باشد و بىقوت و بعد از آن تقويت معده بمعاجين و اقراص حاره لطيف بايد كرد و اطريفلات و گلقندها كه درين مقام نافعست بايد داد و اگر ورم سوداوى باشد و علت حدوث اين ورم اجتماع اخلاط شود سوداويست در جگر و اين سبب سده است كه در جگر حادث شده است و در طحال زيرا كه بسبب سدّه طحال سودا نفوذ دارو نمىكند و غليظ سودا در مجارى كبد مجتمع مىشود و مىماند پس سبب ورم در كبد مىشود و علامت او صلابت كبد است و خشكى زبان و بسيارى تشنگى و علاج او خوردن جلابست هر صباح از باديان نيمكوفته و تخم كاسنى و تخم كرفس از هريك دو مثقال و قند سفيد هفت مثقال و ترنجبين هفت مثقال مجموع ادويه بر وجهى كه مكررا تقرير يافت ترتيب داده صافى ساخته نيمگرم بايد اختيار كرد و غذا آش زيرباج و مراد بآش زيرهماج آش سركه است بايد داد و